Albert Camus & Nick Drake

Nick Drake was een singer-songwriter die zich onbegrepen voelde. Zijn platen verkopen niet (van zijn laatste l.p. zijn nog geen 5.000 exemplaren verkocht) en steeds dieper zakt hij weg in depressies die elkaar opvolgen. Zijn nummers zijn doorgaans somber en staan bol van spijt en verlies. Ze gaan over ontgoocheling en existentiële twijfel of verwijzen naar de dood.

Gerrit Kurvers~Albert Camus

Bij het graf van schrijver en filosoof Albert Camus moest ik denken aan Nick Drake als mens en musicus. Drake vraagt zich af wat de zin van het leven is (“Bird Flew By”). Voor Camus is die er niet. De mens is op weg van het niets naar het niets. Camus is de grondlegger van het “absurdisme” een filosofie die gerelateerd is aan het “existensialisme”.
Volgens het absurdisme is het menselijk lijden het resultaat van vergeefse pogingen om rede of betekenis in een redeloos en zwijgend universum te vinden. Een filosofie waarin wordt gesteld dat het leven eigenlijk zinloos is en 
niet rationeel te verklaren, waarom er leven is.
Het menselijk lijden is het resultaat van vergeefse pogingen tot zingeving.

Camus beweerde dat de enige ware filosofische vraag die van zelfmoord is. Oordelen of het leven wel of niet de moeite waard is geleefd te worden, is antwoord geven op deze fundamentele vraag van de filosofie.
Hij beargumenteerde dat historisch gezien de meeste mensen geloofd hebben dat het leven zonder betekenis is (en concluderen ten gunste van zelfmoord) een soort kunstmatige betekenis, zoals ze godsdienst gecreëerd hebben, om hun leven te vullen. Camus beweert dat er ook een derde optie is: we realiseren ons dat het leven zonder betekenis is en houden onszelf niettemin in leven. Mensen die voor deze optie kiezen noemt hij “absurde helden”. Als voorbeeld noemt hij de rebel, de Don Juan en de artiest. Elk van deze mensen vindt betekenis in zijn of haar bezig-heden. Zij leven zo het voorbeeld van de Grieks mythologische figuur Sisyphus, die werd veroordeeld tot het voor eeuwig omhoog rollen van een kei op een heuvel. Hij was zich volledig bewust van het feit dat die kei simpelweg weer naar beneden zou vallen, zodra hij zijn taak schijnbaar had beëindigd.

Nick Drake (documentaire Holland Doc.)

Terug naar Nick Drake. In 1974 ging Drake voor de laatste keer de studio in en nam
hij vier nummers op, die op “Fruit Tree”, een postuum uitgebracht compilatie-album zijn verschenen. De nummers waren somber en vol verwijzingen naar de dood. Intussen woonde Nick Drake opnieuw in zijn ouderlijk huis.
In de nacht van 24 op 25 november 1974 nam hij een overdosis van zijn anti-depressivum “tryptizol” en de volgende dag vond zijn moeder hem dood op zijn bed. Velen vermoeden dat hij zelfmoord pleegde, maar familie en vrienden spreken dit tegen. Volgens hen had hij de laatste maanden minder psychische problemen en was de overdosis een ongeluk.
Toch blijft de twijfel, niet het minst doordat naast zijn bed het boek “de mythe van Sisyphus” van Albert Camus lag, een essay over het absurde van het bestaan en de existentiële vraag naar de zin van het leven.

“Hoe moet ik leven, als ik mij nergens op kan beroepen? Is het leven de moeite waard”. Dat is de vraag die Camus ons voorlegt in “De mythe van Sisyphus”.
Tegelijk is juist de boodschap van Camus, dat je altijd door moet gaan met strijden.

Camus en de mythe van Sisyphus

Albert Camus overleed op 46 jarige leeftijd ten gevolge van een auto-ongeluk, dat zijn vriend veroorzaakte. Een treurig einde, temeer daar Camus een grote hekel aan autorijden had. Hij ging liever met de trein. Zijn leven kende veel beproevingen. Zijn vader overleed bij de slag aan de Marne toen hij nog geen jaar oud was, zijn jeugd die hij moest leven in grote armoede, zijn ernstige tuberculose en zijn ervaringen in het verzet tijdens de 2e W.O. hebben zeker zijn leven gevormd. Drie jaar voor zijn overlijden ontving hij de Nobelprijs voor de literatuur en in 2009 uitte de Franse president Nicolas Sarkozy de wens om de stoffelijke resten van Camus over te brengen naar het Pantheon in Parijs. Maar zijn kinderen waren verdeeld.
Nick Drake overleed op 26 jarige leeftijd ten gevolge van zelfdoding (al dan niet met opzet). Zijn beproevingen waren het worstelen met het leven en zichzelf.

Wrang en in een andere betekenis “absurd”, maar meer nog pijnlijk en triest is het gegeven dat pas na Nick’s dood de erkenning kwam…………en hoe!
Al zijn 3 albums staan inmiddels in de “Rolling Stone 500 aller tijden” en hij wordt beschouwd als één van de belangrijkste songwriters van de twintigste eeuw. Om een idee te geven: van de 3 albums van Eric Clapton die in de lijst staan, is er slechts één hoger geclassificeerd dan van Nick Drake! Veel films hebben zijn muziek ontdekt en door een Volkswagen-reclame ontstond er een nieuwe generatie van bewonderaars.

Dodelijk ongeluk Albert Camus (04.01.1960)

Wrang en in een andere betekenis “absurd”, maar even pijnlijk en triest is het gegeven dat hulpverleners een bittere vondst deden in Camus’ broekzak: een treinkaartje naar huis voor dezelfde dag. Blijkbaar had hij op het allerlaatste moment besloten met een vriend mee te rijden.